تقویت دیپلماسی فرهنگی در دولت یازدهم

فرهنگ شناسنامه یک ملت است و توجه به ظرفیت ها و پتانسیل های موجود در جامعه برای ارتقا و تعالی بخش های مختلف این عرصه می تواند به خلاقیت های فرهنگی بیانجامد و در این حوزه دولت یازدهم توانست به تقویت ابعاد فرهنگی بپردازد و موفقیت های مهمی را در سال گذشته کسب کند.

به گزارش نگاه فرهنگ از جمله حوزه های گسترده اجتماع محسوب می شود که بخش ‌های متنوعی دارد و بهبود عملکرد آن می تواند یاری بخش جامعه در مسیر پویایی و نشاط باشد.

فرهنگ مجموعه ای از سنت ها، اعتقادها و ارزش ها به شمار می رود که افراد یک جامعه آن را قبول کرده اند و بر پایه این مهم، روش زندگی خویش را تعیین می کنند، مقوله ای مهم که موفقیت های کسب شده در آن سبب اعتلای جامعه خواهد شد بنابراین ارتقای سطح این عرصه با برنامه ریزی های کارشناسانه، در مسیر همیاری مسوولان و مردم امکان پذیر خواهد شد که در نهایت کسب دستاوردهای موفق فرهنگی را برای کشور به ارمغان خواهد آورد و ۱۳۹۵ خورشیدی سالی سرشار از این موفقیت های به دست آمده است که سرافرازی ایران اسلامی را به دنبال دارد.

دستاوردهای موفق فرهنگی در ۱۳۹۵ خورشیدی سبب شد تا پژوهشگر گروه اطلاع رسانی به گفت وگو با «همایون امیرزاده» مشاور معاونت فرهنگی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی بپردازد.

** گسترش رویکردهای فرهنگی در دولت یازدهم
امیرزاده با بیان اینکه در ۱۳۹۵ خورشیدی در زمینه رویکرد فرهنگی رویدادهای خوبی به وقوع پیوست، گفت: در این حوزه اقدام هایی چون توجه به کتاب فروشی ها، تفویض اختیار به تشکل های نشر، شفافیت در فعالیت های فرهنگی، اختصاص ۳۰ درصد از بودجه معاونت فرهنگی وزارت ارشاد به فعالیت های فرهنگی استانی و برپایی ۸۵ نمایشگاه کتاب استانی تا پایان سال گذشته صورت پذیرفت.

همچنین در زمینه عدالت فرهنگی که منظور از آن تخصیص منصفانه منابع در یک جامعه است، دولت کارنامه قابل قبولی دارد در این زمینه وزارت کل فرهنگ و ارشاد اسلامی با مشارکت استان ها در صدور مجوز پروانه نشر و حمایت از مولفان استانی توجه ویژه ای کرد و میزان اعتبار حمایت از این مولفان استانی بیش از ۳۰۰ درصد افزایش یافت و شعار «ایران تهران نیست» در معاونت فرهنگی این وزارتخانه برای گسترش حمایت از مولفان استانی انتخاب شد.

** موفقیت های توسعه فعالیت های فرهنگی در استان ها
مشاور معاونت فرهنگی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی با تاکید بر موفقیت های کسب شده در این حوزه و توجه به توسعه فعالیت های فرهنگی استان ها، بیان داشت: در این بخش، تفاهم نامه هایی به منظور اجرای فعالیت های فرهنگی در کل کشور منعقد شد و ۳۰ درصد از اعتبارات معاونت فرهنگی که به ۲۵ میلیارد تومان می رسد، به استان های کشور اختصاص یافت و توزیع مناسب فعالیت های فرهنگی علاوه بر تهران در شهرستان های مختلف صورت پذیرفت که در نهایت سبب برگزاری ۱۲۱ جشنواره و فعالیت فرهنگی شد که از آن میان می توان جشنواره های مرتبط با حوزه کتاب و کتابخوانی، شعر منطقه، ادبیات و … را نام برد.

**توجه به مفاخر فرهنگی و اهمیت فرهنگ کتاب خوانی
وی تکریم نخبگان فرهنگی را از دیگر فعالیت های معاونت فرهنگی وزارت ارشاد دانست و بیان کرد: حمایت از برگزاری ۶۰ مراسم مربوط به مفاخر در سراسر کشور از جمله اقدام های این معاونت است. همچنین توجه به کتاب فروشی ها در زمره عملکرد وزارت ارشاد محسوب می شود که از آن میان می توان به طرح های حمایتی «کتاب فروشی به وسعت ایران»، «عیدانه کتاب»، «تابستانه کتاب» و «پاییزه کتاب» اشاره کرد. در این چهار طرح اجرا، ۷۰ میلیارد ریال یارانه از طرف معاونت فرهنگی به بیش از ۵۰۰ کتاب فروشی شرکت کننده در این موضوع، اختصاص یافت.

همچنین در حوزه کتاب فعالیت هایی در ارتباط با ترویج فرهنگ کتاب خوانی صورت پذیرفت که می توان به راه اندازی و ساماندهی ۲ هزار و ۴۰۰ باشگاه کتاب خوانی با ۲۳ هزار عضو کودک و نوجوان، شناسایی و قدردانی از ۴۰۰ گروه مروج کتاب و کتاب خوانی، راه اندازی طرح انتخاب و معرفی پایتخت کتاب ایران به منظور ترویج کتاب و کتابخوانی در سطح استان ها حتی روستاهای کشور و معرفی روستاهای دوستدار کتاب اشاره کرد. ۶۰۰ نشست نیز در سرای اهل قلم از ابتدای آغاز به کار دولت یازدهم برگزار شد.

** تقویت ابعاد دیپلماسی فرهنگی
امیرزاده با اشاره به فعالیت های گسترده در حوزه دیپلماسی فرهنگی، یادآور شد: در این مدت فعالیت هایی در حوزه نمایشگاه های بین المللی خارج از کشور صورت پذیرفت و از ۲ سال پیش موضوع به تقویت ابعاد دیپلماسی فرهنگی با حضور فعال در نمایشگاه های خارجی، توجه شد. همچنین معاونت فرهنگی در ۴۰ نمایشگاه کتاب خارجی به ویژه در نمایشگاه های بین المللی کتاب مسکو و بلگراد به منظور معرفی بیش از پیش ظرفیت های فرهنگی کشور به عنوان مهمان ویژه حضور یافت. از دیگر اقدام های انجام شده در زمینه توسعه دیپلماسی فرهنگی می توان رایزنی با کشورهای مختلف درباره تبادلات فرهنگی و رسیدگی به امور فرهنگی ادیان توحیدی را نام برد.

** معرفی فرهنگ اقوام و اقلیت های ایران
مشاور معاونت فرهنگی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی با بیان اینکه در زمینه اقوام و اقلیت ها فعالیت های گسترده ای صورت پذیرفته، گفت: در این زمینه از ابتدای ۱۳۹۵ خورشیدی جشنواره اقوام ایرانی در نمایشگاه کتاب تهران برگزار شد که ۱۰ گروه از منطقه های قومیتی کشور با ارایه ظرفیت های فرهنگی خود توانستند فرصت معرفی آداب و رسوم خویش را داشته باشند و علاوه بر آن دبیرخانه فعالیت های کمیته راهبردی اقوام ایرانی نیز راه اندازی شد.

** واگذاری فعالیت به بخش خصوصی
مشاور معاونت فرهنگی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی با اشاره به اینکه در حوزه واگذاری فعالیت های فرهنگی به بخش خصوصی؛ معاونت فرهنگی پیشگام بوده است، بیان داشت: این واگذاری در ۲ سطح مشارکت بخش خصوصی در سیاستگذاری ها و سپردن امور به تشکل ها نمود پیدا کرد. معاونت فرهنگی با درک درست ضرورت اجرایی شدن اصل مهم و مترقی ۴۴ قانون اساسی در ارتباط با خصوصی سازی، مهم ترین فعالیت در حوزه فرهنگی کشور یعنی امور اجرایی نمایشگاه کتاب تهران را به تشکل های نشر سپرد.

** فعالیت های تاسیسی معاونت فرهنگی
وی در این زمینه تصریح کرد: فعالیت های تاسیسی به فعالیت هایی گفته می شود که در حوزه مجازی روی می دهد. این فعالیت ها با درک درست تغییرهای تکنولوژیکی در حوزه کتاب و کتابخوانی، فعالیت های مرتبط با فضاهای مجازی به وسیله خانه کتاب، شناسایی و حمایت از برخی از سایت هایی که در حوزه کتاب و کتابخوانی فعال بودند، صورت پذیرفت. در این زمینه جشنواره کتاب های مجازی نیز برگزار شد و در هفته کتاب هم از سایت های معتبر و فعال قدردانی به عمل آمد. در همین حوزه به منظور ساماندهی به نشر الکترونیک و صیانت از اندیشه های آثار مکتوب، تفاهم نامه کاری مناسبی با اتحادیه کتابفروشان تهران به منظور حفاظت از تولیدهای قانونی حوزه نشر به امضا رسید که یک بخش از این تفاهم نامه ناظر بر رویارویی با تکثیر و ارایه آثار غیرمجاز است. همچنین می توان در این زمینه به برگزاری جشنواره های «جایزه طراحی کتاب ایران، کتاب مجازی، کتاب و رسانه» و همچنین راه اندازی جایزه کالاهای فرهنگی با الگوی ایرانی- اسلامی اشاره کرد.

** تحول در جشنواره ها؛ رویکردی مناسب در حوزه فرهنگ
امیرزاده با بیان اینکه در حوزه جشنواره ها شاهد رویکردی مبتنی بر ایجاد فرصت های جدیدتر برای فعالان این حوزه هستیم، یادآور شد: اصلاح در برگزاری برخی از جشنواره ها و راه اندازی بخش منطقه ای جایزه جهانی از دیگر فرصت های نوین به وجود آمده در این حوزه بود. جایزه جهانی جمهوری اسلامی ایران به عنوان معتبرترین جایزه در حوزه پاسداشت محققان، ایران شناسان و اسلام شناسان از نخستین دوره برگزاری جشنواره منطقه ای در روسیه است که یکی از اقدام های مهم در ۱۳۹۵ خورشیدی به شمار می رود.